Δελτίο Τύπου

Εξαιρετική  επιτυχία  σημείωσε  η  8η  Συνδιάσκεψη  της  Παγκόσμιας  

Βλαχικής  Αμφικτιονίας  η  οποία  πραγματοποιήθηκε  12 & 13  Οκτωβρίου 2019  στο  υπέροχο  Αίθριο  του  νεοκλασσικού   Ζαππείου  Μεγάρου, 

δωρεά του  Ηπειρώτη  Βλαχόφωνου   Ευαγγέλη  Ζάππα  

προς  το  Ελληνικό  Έθνος.

Την  εκδήλωση  τίμησαν  με  την  παρουσία  τους  μεταξύ  των άλλων  ο  καρδιοχειρουργός  κ.  Γεώργιος  Τόλης, , ο κ. Γεώργιος  Τζομάκας  Αντιπρόεδρος  της  ΟΜΟΝΟΙΑΣ Αλβανίας,  ο    κ.  Κων/νος  Στούπας  Αντιδήμαρχος  Δήμου Παύλου Μελά Θεσσαλονίκης, ο κ. Στέλιος  Γκιζάρης Αντιδήμαρχος  Δήμου Θέρμης Θεσσαλονίκης,    κ. Αθανάσιος  Ακρίβος  Περιφερειακός σύμβουλος της  Περιφέρειας  Θεσσαλίας, ο κ. Φίλιππος  Ντόβας,  Πρόεδρος Αμφικτιονίας  Ακαρνάνων, και  ο  κ. Γιάννης  Αθανασιάδης  Πρόεδρος  Παμμακεδονικής  Συνομοσπονδίας  Ελλάδος.

Αφού  τελείωσαν  οι  χαιρετισμοί ξεκίνησε  και  το  επίσημο  πρόγραμμα  ομιλιών:

— ο  Πρόεδρος  της  Π.Β.Α.  και  Π.Ο.Π.Σ.Β.  κ.  Μιχάλης  Μαγειρίας  

 ανέπτυξε  την   ομιλία  του  με  θέμα  «Παγκόσμια  Βλαχική  Αμφικτιονία,  το  παρόν  και  το  μέλλον στον 21ο αιώνα»   και  έδειξε  σε  οθόνη  προβολής  εικόνες  από  τις  προηγούμενες  7 Συνδιασκέψεις.

–η κ. Ματούλα  Τομαρά-Σιδέρη,  Καθηγήτρια  ιστορικής  δημογραφίας, διασποράς  και  ευεργετισμού  στο  Πάντειο  Πανεπιστήμιο  

στην  εξαιρετική  ομιλία  της  με  θέμα  «Η συμβολή  των  Βλάχων  Ευεργετών  στην  ανάπτυξη  της  Ελλάδος»  

μίλησε  για  την  προσφορά  όχι  μόνο  όλων  των  Βλάχων  ευεργετών  στην  Πατρίδα  μας  

κάνοντας  μία  λεπτομερή  αναφορά  σε  όλα  όσα  πρόσφεραν  αν  

και  οι  ίδιοι  στην  ουσία  ανήκαν  στους  Έλληνες  της  Διασποράς  

αλλά  και  τους  λογοτέχνες  και  πολιτικούς  που  επηρέασαν τα γράμματα  και  την  ανάπτυξη  της  Ελλάδας  .

–τέλος  ο  κ.  Άγγελος  Συρίγος,  Καθηγητής  Διεθνούς  Δικαίου 

και  Εξωτερικής  Πολιτικής  στο  Πάντειο  Πανεπιστήμιο  

(και  Βουλευτής  Α’ Αθηνών  Ν.Δ.)  

στην   ομιλία  του  με  θέμα  

«Το  ανήκειν  στο  Ελληνικό  Έθνος  και  η  γλωσσική  ιδιαιτερότητα  των  Βλάχων»  

με  γλαφυρό  τρόπο  μίλησε  για  τους  Βλάχους,  

την  ιστορική  τους  πραγματικότητα,  την  προπαγάνδα  που  ακόμα  

και  σήμερα  υπάρχει,  

και  κυρίως  το  δικαίωμά  τους  στον  αυτοπροσδιορισμό 

 και  την  αδιαμφισβήτητη  ελληνική  τους  συνείδηση  

η  οποία  αποδεικνύεται  περίτρανα  από  τα  έργα  των  Εθνικών  Ευεργετών

οι  οποίοι αν  και  οι  ίδιοι  δεν  κατοικούσαν  στην  ελεύθερη  μέχρι  τότε  

Ελλάδα  έδωσαν  τις  περιουσίες  τους  για  να  στολίσουν 

 με  λαμπρά  κτίριατην  Πρωτεύουσα, 

 να  αγοραστεί  ένα  θωρηκτό  για  την  απελευθέρωση  

και της υπόλοιπης σκλαβωμένης  Πατρίδας

και  για  την  διάδοση  της  ελληνικής  παιδείας.

Παράλληλα  στον  χώρο  του  Ζαππείου  λειτουργούσε  και  τις  δύο  ημέρες η  Έκθεση  «Από  την  ζωή  των  Βλάχων  στα  1900»  

βασισμένη  στο  έργο  του  αείμνηστου  Αστέριου  Κουκούδη  

προσφορά  τουΙδρύματος  Αβέρωφ  η  οποία  εντυπωσίασε  όλους.

Η  δεύτερη  ημέρα  της  Συνδιάσκεψης  ήταν  αφιερωμένη    στα  ήθη,  έθιμα, χορούς    

και   μουσικά  ακούσματα  των  Βλάχων  και  ιδιαίτερα  του  Γάμου.

Παρουσιάστηκαν  από  διάφορες  περιοχές  νυφιάτικες  

και  γαμπριάτικες  φορεσιές,  

ακούστηκαν  τραγούδια  του  γάμου  

από  χορωδία  γυναικών  της  Αδελφότητας  Παναγίας  Αθηνών  

και  τα  μουσικά  συγκροτήματα  του  Κώστα  Μακρή  

από  τις  Προσοτάνη  Δράμας 

και  των  Αφών Σίττα  από  την  Παναγία  Καλαμπάκας  

και  οι  γαμπροί  και  νύφες  

χόρεψαν  τραγούδια  του  Γάμου  από  διάφορες περιοχές.

Οι  Εκδηλώσεις  τελείωσαν  με  γενικό   χορό  των  χορευτών  

και  του  κοινού  που  τις  παρακολούθησε.

Η συμβολή των Βλάχων Ευεργετών στη διαμόρφωση της Νεότερης Ελλάδος

            Η  συμβολή  των  Βλάχων  Ευεργετών  στη  διαμόρφωση  της  Νεότερης  Ελλάδος

                                                                                 Καθηγήτρια  Ματούλα  Τομαρά-Σιδέρη

                                                                                             Πάντειο  Πανεπιστήμιο

      Είναι  γνωστή  η  συμβολή  των  Βλάχων  στην  Εθνεγερσία  και  στο  Εθνικό  γίγνεσθαι.

   Ο  Ρήγας  Φεραίος, γεννημένος  στο  Βελεστίνο (1767- 1798) είναι  πρωτεργάτης  του  Νεοελληνικού  διαφωτισμού, φλογερός  κήρυκας  της  Εθνικής  παλιγενεσίας  καθώς  και  της  απελευθέρωσης  όλων  των  Βαλκανικών  λαών  από  τον  Οθωμανικό  ζυγό.

   Βλάχοι  ήταν  όσοι  πρώτοι  έτρεξαν  στο  πλευρό  του  Αλέξανδρου  Υψηλάντη, όταν  σήμανε  η  ώρα  του  αγώνα.

   Ο  Νικόλαος  Στουρνάρης, γεννημένος  στο  Μέτσοβο (1806-1852) υπερασπίστηκε  το  πολιορκημένο  Μεσολόγγι  όπως  και  τα  θρυλικά  παιδιά  της  Σαμαρίνας, που ήταν  Βλάχοι  αρματωμένοι.

   Ο  Αλέξανδρος  Σβώλος, από  το  Κρούσοβο (1892- 1956) διαπρεπής  συνταγματολόγος, συνέβαλε  τα  μέγιστα  στη  διαμόρφωση  του  νομικού  υπόβαθρου  της  Νεοελληνικής  θεσμικής  και  πολιτικής  πραγματικότητας.

   Την  Εθνεγερσία  υμνούν  οι  Βλάχοι  ποιητές  Αριστοτέλης  Βαλαωρίτης (1824-1879) με  καταγωγή από  την  Βαλαώρα  της  Ηπείρου  και  ο  εξάδελφός  του  Γεώργιος  Ζαλοκώστας ( 1805-1858 ) από  το  Συρράκο.

      Πληθυσμός  ανήσυχος  και  διασπορικός, οι  Βλάχοι  οδίτες  δημιουργούν  την  « Βλαχική  διασπορά» , που  αποτελεί  ένα  μεγάλο  κεφάλαιο  της  Νεοελληνικής  Ιστορίας.

   Από  τον  17ο αιώνα  πραγματοποιούν  υποδειγματικές  ατομικές  και  συλλογικές  διαδρομές. Στήνουν  ανθηρούς  οικισμούς  και  Κοινότητες  Γραικο-Βλάχων  στα  Βαλκάνια, στην  Αυτοκρατορία  των  Αψβούργων  και  στην  Κεντρική  Ευρώπη, ενώ  μετακινούνται  και  Ανατολικά  μέχρι  την  Κωνσταντινούπολη, τον  Εύξεινο  Πόντο  και  την  Ρωσία.

   Η  Μοσχόπολη, το  Κρούσοβο, το  Μοναστήρι, το  Σεμλίνο, η  Αδριανούπολη, η  Φιλιππούπολη  και  τόσες  άλλες, αποτελούν  σημαντικές  Κοινότητες  Ρωμαίων  Μακεδονοβλάχων, με  ιδιαίτερη  παρουσία  στον  τόπο  και  στον  χρόνο, στην  ιστορία.

   Μετά  την  εγκατάστασή  τους  εκεί  μερίμνησαν  για  την  καλή  θεσμική  και  κοινωνική  τους  λειτουργία. Φρόντισαν  να  καλύψουν  τις  εσωτερικές  ανάγκες  των  Κοινοτήτων  τους  χτίζοντας  εκκλησίες, νοσοκομεία  και  σχολεία  με  αποτέλεσμα  να  διακριθεί  η  ιδιαιτερότητα  του  πολιτισμικού  τους  χαρακτήρα  και  να  εδραιωθεί  το  αίσθημα  της  Εθνικής  ταυτότητας  και  συνείδησης  στον  εκτός  του  περιορισμένου  Ελληνικού  κράτους  παροικιακό  τους  χώρο.

   Οι  Βλάχοι  ασχολήθηκαν  με  την  κτηνοτροφία  και  την  βιοτεχνική  παραγωγή  μάλλινων  υφασμάτων, την  αργυροχοία, μεταλλοτεχνία, σιδηρουργία, με  το  εμπόριο. Σταδιακά  έγιναν  μεταπράτες  και  διακινητές  κάθε  είδους  εμπορεύματος.

   Έστησαν  αποτελεσματικά  οικονομικά  και  εμπορικά  δίκτυα  που  μέχρι  τις  αρχές  του  20ου  αιώνα  απλώνονταν  από  την  Οδησσό  έως  την  Βιέννη  και  την  Λειψία  και  από  τον  Δούναβη  μέχρι  τον  Νείλο, ενώνοντας  εμπορικά  την  Ανατολή  με  την  Ευρώπη.

   Υπηρέτησαν  με  συνέπεια  τον  Κοινοτισμό. Το  πρώτο  γραπτό  καταστατικό  του  Κοινού  για  την  εκπαιδευτική  πολιτική  και  την  συνεταιρική – συντροφική ανάπτυξη  της  αυτοδιοικούμενης  Κοινότητας  ψηφίστηκε  το  1813  στη  συνέλευση  των  Βλάχων  κατοίκων  στο  Μελένικο.

Και  είναι  γνωστοί  οι  Βλάχοι  για  την  ισχύ  του  Κοινωνικού  δεσμού, του  «συνανήκειν»  στην  Κοινότητα  και  της  ευθύνης  εκάστου  για  τα  κοινά, της  αλληλεγγύης  και  του  συνεταιρίζεσθαι.

   Ο  ακμαίος  Κοινοτικός  βίος  και  η  ανθηρή  οικονομική  κατάσταση  της  Βλαχικής  ελίτ  οδηγεί  στην  ανάδειξη  ενός  ιδιαίτερου  προτύπου  ατομικής  λειτουργίας  για  το  οποίο  θα  μιλήσουμε  σήμερα. Πρόκειται  για  τον  Βλάχο  Ευεργέτη  και  την  συμβολή  του  στην  οργάνωση  του  Νεοελληνικού  κράτους.

   Είναι  ο  Κοινοτισμός  που  διαμόρφωσε  τον  ευεργετισμό. Ο  ευεργετισμός  αναπτύσσεται  ως  λόγος  ρηματικός  και  έμπρακτος  στο  σημείο  όπου  οι  περιορισμοί – ίσως  και  η  ανημπόρια  του  Εθνικού  κράτους – αναδεικνύουν  την  στρατηγική  υπεροχή  της  προσωπικότητας. Και  αυτή  η  προσωπικότητα  είναι  ο  Ευεργέτης.

   Ο  Ευεργέτης  είναι  ο  άνθρωπος  εκείνος  που  υπερβαίνει  το  παραδοσιακό  συλλογικό  «εμείς» , το  οποίο  κυριαρχούσε  στο  Κοινοτικό  σύστημα μέσα  στο  οποίο  ζούσαν, και  προσδιορίζει  τον  εαυτό  του  ώς  ένα  ιδιότυπο  ατομικό  «εγώ», το  οποίο  επωμίζεται  σκοπούς  και  έργα  στη  θέση  της  συντεταγμένης  Πολιτείας, των  συλλογικοτήτων  και  των θεσμών. Πραγματοποιεί  μία  προσωπική  διαδρομή  με  όρους  ατομικής  εποποιίας  και  ευποιίας  στην  υπηρεσία  του  κοινού  αγαθού. Είναι  η  εξυπηρέτηση  του  κοινού  αγαθού  που  συνιστά  κρίσιμη  παράμετρο  για  την  συγκρότηση  της  ταυτότητας  του  Ευεργέτη.

   Δεν  πρόκειται  για  τον  επιδειξία  πλούσιο. Ο  Απόστολος  Αρσάκης, από  την  Μοτάχοβα  της  Ηπείρου, υπέγραφε  ως « πρόθυμος  και  καλός  πατριώτης». Πρόκειται  για  τον  άνθρωπο  εκείνο  που  υπερβαίνει  ποικίλα  εμπόδια  προκειμένου  να  πραγματώσει  τις  επιταγές  της  συνείδησής  του.

   Η  ευεργεσία  για  τον  Ευεργέτη  αποτελεί  συστατικό  πάθος  που  επικαθορίζει  την  ατομική  και  συλλογική  του  λειτουργία. Έχουν  δηλαδή  οι  Ευεργέτες  ισχυρά  εσωτερικά  κίνητρα  και  ηθική  επιβράβευση  που  τούς  παρέχει  η  ιδεολογία  τους. Πολλοί  έμειναν  άγαμοι  και  αφιερωμένοι  στο  «πρώτον  και  θείον  έργον» το  οποίον  ήταν  γι΄ αυτούς  « δια  παντός  το  καλόν  της  πατρίδος».

   Εκφραστές  του  Νεοελληνικού  Διαφωτισμού οι  Ευεργέτες , πίστευαν  ότι  για  να  απελευθερωθεί  η  Ελλάδα  έπρεπε  πρώτα  τα  μορφωθούν  οι  Έλληνες. Ενίσχυσαν  λοιπόν  της  εκπαίδευση  και  τα  σχολεία  προκειμένου  να  διαμορφωθεί  το  Ελληνικό  Έθνος  και  ο  Νέος  Ελληνισμός. Τα  σχολεία  της  Μοσχόπολης  και  του  Μετσόβου  αποτέλεσαν  αναγνωρισμένα  Κέντρα  του  Ελληνικού  Διαφωτισμού.

Οι  Βλάχικες  Κοινότητες  άλλωστε, αποτέλεσαν  κοιτίδα  και  φυτώριο  του  παροικιακού  ευεργετισμού.

   Στο  φαινόμενο  του  ευεργετισμού  συγκλίνουν  τρείς  λειτουργίες :

  • Η  προσωπική  λειτουργία  καθιστά  τον  Ευεργέτη  «χρηματοφόρο  υποκείμενο» έτοιμο  να  παραχωρήσει  προσωπικό  πλούτο  για  κοινωνικούς  σκοπούς.
  • Η  κοινωνική  λειτουργία  διασφαλίζει  τη  δημιουργία  και  την  αναπαραγωγή  των  θεσμών  εκείνων  που  εξασφαλίζουν  την  κοινωνική  ευρυθμία. Η  παιδεία, η  υγεία, η  δικαιοσύνη, η  Εθνική  ασφάλεια  και  η  κοινωνική  πρόνοια  συνιστούν  βασικούς  θεσμούς  που  συγκρότησαν, χρηματοδότησαν  και  υπηρέτησαν  οι  Ευεργέτες.
  • Τέλος, η Ιστορική  λειτουργία  καθιστά  τον  Ευεργέτη  «οργανικό  διανοούμενο», με  την  έννοια  ότι  αναλαμβάνει  την  οργάνωση  της  ανερχόμενης  αστικής  τάξης, με  όρους  όχι  μόνο  οικονομικής  και  πολιτικής  ισχύος, αλλά  κυρίως  στο  επίπεδο  της  ιδεολογικής, νοοτροπικής  και  πνευματικής  διάκρισης, υπεροχής, καθολικής  αναγνώρισης  και  εν  τέλει  ηγεμονικής  λειτουργίας.

   Οι  Βλάχοι  Ευεργέτες  επιτέλεσαν  και  τις  τρείς  αυτές  λειτουργίες  προκειμένου  να  συμβάλουν  στην  συγκρότηση  του  Νεοελληνικού  κράτους.

   Ο  ευεργετισμός  έχει  ένα  ισχυρό  ιδεολογικό  υπόβαθρο  με  τρία  συστατικά :

  • Το  αίσθημα  της  Κοινότητας  βίου
  • Την  έμπρακτη  μέριμνα  για  τον  άλλον – ως  χρέος, και
  • Την  γενναιοδωρία  της  χειρονομίας

Αυτό  το  ιδεολογικό  υπόβαθρο  υπηρέτησαν  οι  Βλάχοι  Ευεργέτες  που  με  την  γενναιοδωρία  της  χειρονομίας  και  τα  φωτισμένα  τους  οράματα  συνδιαμόρφωσαν  τη  Νεότερη  και  την  σύγχρονη  Ελλάδα.

   Η  προσωπική  τους  διαδρομή  με  όρους  ατομικής  εποποιίας  και  ευποιίας  εικονογραφείται  από  κορυφαίους  επιχειρηματίες  που  έδρασαν  ευεργετικά  πάνω  στο  τετράπτυχο :

 Ιδιαίτερη  πατρίδα – παροικία – χώρα  διαμονής – Εθνικό  Κέντρο .

   Στην  ιδιαίτερη  πατρίδα, έκαναν  αισθητή  την  παρουσία  τους  με  πρόδηλο  το  αίσθημα  του  νόστου  στη  γενέτειρα  γη, στα  πατρώα  εδάφη. Για  παράδειγμα, ο Γεώργιος  Αβέρωφ, αμέσως  μετά  τα  πρώτα  χρόνια  της  αποδημίας  του, στο  Μέτσοβο  που  ήταν  η  πατρίδα  του, θεμελίωσε  το  «Αβερώφειο» φαρμακείο (1874) .  Ο  Στέργιος  Δούμπας πάλι , από  την  Βλάστη  Μακεδονίας,  ιδρύει  στο  χωριό  του  το  «Δούμπειο» Παρθεναγωγείο.

   Στην  παροικία, ευεργέτησαν  με  κάθε  τρόπο  τους  ομογενείς  παροίκους. Συντηρούν  Ελληνικά  σχολεία, Αρρεναγωγεία  και  Παρθεναγωγεία, γυμνάσια, επαγγελματικές  σχολές, οργανώνουν  εράνους, συγκεντρώνουν  χρυσά  φλουριά  και  οικοδομούν  εκκλησίες  που  αποτελούσαν  τους  τόπους  συνάντησης  των  Βλάχων  και  των  οικογενειών  τους.

   Στην  χώρα  διαμονής, ο  Σίμων  Σίνας , από  την  Μοσχόπολη  της  Β. Ηπείρου,  χρηματοδότησε  την  Ακαδημία  Βουδαπέστης. Ο  Ευαγγέλης  Ζάππας,  από  το  Λάμποβο  της  Β.  Ηπείρου, ίδρυσε  τα  «Ζάππεια» Παρθεναγωγεία  στην  Κωνσταντινούπολη  και  στην  Αδριανούπολη. Ο  Χρηστάκης  Ζωγράφος, τα  «Ζωγράφεια» Διδασκαλεία  στο  Αργυρόκαστρο  της  Αλβανίας (1881) και  λίγο  αργότερα  το  «Ζωγράφειο» Λύκειο  στην  Κωνσταντινούπολη.  Ο  Νικόλαος  Δούμπας, γιός  του  Στέργιου  για  τον  οποίο μιλήσαμε, χρηματοδότησε  το  Κοινοβούλιο  και  το  Μέγαρο  Μουσικής  της  Βιέννης. Αξίζει  εδώ  να  πούμε  ότι  ο  δρόμος  μπροστά  στο  Μέγαρο  φέρει  την  επωνυμία  του, για  αιώνια  ανάμνηση  του  ευεργέτη  και  λέγεται  Doumbastrasse. Ο  Απόστολος  Αρσάκης, με  βαθιά  Ελληνική  παιδεία, διετέλεσε  γραμματέας  του  Ηγεμόνα  της  Βλαχίας  Γρηγορίου  Γκίκα, Βουλευτής , και  Υπουργός  Εξωτερικών  της  Ρουμανίας.

   Τέλος,  ευεργέτησαν  το  Εθνικό  Κέντρο  συμβάλλοντας  στη  συγκρότηση  της  Εθνικής  ταυτότητας  και  του  Εθνικού  κράτους.

      « έκαστος  ευφρονών  και  φιλόπατρις  ανήρ  οφείλει

         ου  μόνον  να  αγαπά  και  ευλαβήται  την  γήν  εκείνην,

         εφ΄ής  οι  προπάτορές  του  εγεννήθησαν  και  αυτός  είδε  κατά

         πρώτον  τας  ζωογόνους  ακτίνας  του  ηλίου

         και  έλαβε  την  ύπαρξίν  του,

         αλλά  πρέπει  και  λυσιτελής  εις  αυτήν, όσον  ενέστι  να  γίνηται»

παραγγέλλει  στη  διαθήκη  του  ο  Κωνσταντίνος  Μπέλλιος ή  Βέλλιος  από  το  Λινοτόπι  Μακεδονίας. Το  διασπορικό  του  ταξίδι  τον  οδήγησε  στο  Βουκουρέστι  και  στην  Βιέννη  όπου  και  πέθανε (1838). Χρηματοδότησε  το  Δημοτικό  Νοσοκομείο  «Ελπίς»  και  την  Εθνική  Βιβλιοθήκη, ενώ  το  «Βελλίειον» κληροδότημά του, που  είναι  και  σήμερα  ενεργό, αναλαμβάνει  τα  έξοδα  δύο (2) Μακεδόνων  κάθε  έτος  για  τις  σπουδές  τους

   Ο  Γεώργιος  Σίνας  στέλνει  το  1830  μεγάλο  χρηματικό  ποσό  υπέρ  των  ορφανών  του  αγώνα. Είναι  η  πρώτη  συνεισφορά  Έλληνος  στο  Νέο  Ελληνικό  κράτος  γι΄ αυτό  στις  16  Μαίου  1830  δέχεται  τις  ευχαριστίες  του  Κυβερνήτη  Ιωάννη  Καποδίστρια.  Στη  συνέχεια  ο  ίδιος  Ευεργέτης  χρηματοδοτεί  το  Εθνικό  Αστεροσκοπείο, το  Οφθαλμιατρείο, το  Αμαλίειο  Ορφανοτροφείο  και  τον  Μητροπολιτικό  Ναό

   Ο  γιός  του  Σίμων  Σίνας (1810 – 1876) χρηματοδοτεί  την  Σιναία  Ακαδημία

   Ο  Γεώργιος  Σταύρου  από  τα  Ιωάννινα, εκ  των  ιδρυτών  της  Εθνικής  Τράπεζας  της  Ελλάδος, αξιοποιεί  πλείστα  κληροδοτήματα  για  το  καλό  του  Έθνους

   Ο  Ιωάννης  Δομπόλης (1769 – 1850) από  την  Κρουτσένιτσα της  Ηπείρου  ευεργέτησε  για  την  αναγέννηση  της  Ελληνικής  παιδείας.  Προσωπικός  φίλος  του  Ιωάννη  Καποδίστρια  έγραψε  στη  Διαθήκη  του :  « Ότε το  1809  εγνώρισα  τον  μακαρίτη  κόμητα  Καποδίστριαν  Ιωάννην, επεσχέθημεν  αλλήλοις  να  μεταχειρισθώμεν  πάν  μέσον  προς  διάδοσιν  της  δημοσίας  παιδεύσεως  εν  Ελλάδι. Έκτοτε  ο  σταθερός  σκοπός  της  ζωής  μου  υπήρξε  να  κατορθώσω  να  εκπληρώσω  πρεπόντως  την  δοθείσαν  υπόσχεσίν  μου…».  Τιμώντας  την  υπόσχεσή  του  ο  Ιωάννης  Δομπόλης  ίδρυσε  το  Καποδιστριακό  Πανεπιστήμιο  Αθηνών. Να  πούμε  εδώ  ότι  όλη  η  οικογένεια  Δομπόλη , ο  παππούς  του  Ιωάννης  , ο  πατέρας  του  Τριαντάφυλλος  και  ο γιός  αυτού  Ιωάννης, ο  ιδρυτής  του  Πανεπιστημίου  Αθηνών , είχαν  στο  αίμα  τους  τον  ευεργετισμό. Επομένως  στην  οικογένεια  Δομπόλη  αναγνωρίζεται  η  διαγενεακή  ευεργετική  λειτουργία.

   Οι  Δημήτριος  και  Αχιλλέας  Ποστολάκας δωρίζουν (1836) στην  Εθνική  Βιβλιοθήκη  την  συλλογή  τους  με  σπάνιες  και  ακυκλοφόρητες  εκδόσεις

   Οι  αδελφοί  Λάμπρου  καταθέτουν  τον  πυρήνα  της  συλλογής  του  Εθνικού  Νομισματικού  Μουσείου, ενώ  παράλληλα  ιδρύουν  την  Αρχαιολογική  Εταιρεία  Αθηνών  και  τον  Φιλολογικό  Σύλλογο  «Παρνασσός»

   Ο  Ιωάννης  Μπάγκας  χαρίζει  στον  Δήμο  Αθηναίων  το  ξενοδοχείο  του  «Μέγας  Αλέξανδρος», που  ήταν  στην  πλατεία  Ομονοίας , και  χρηματοδοτεί  σχολεία

   Ο  Απόστολος  Αρσάκης  ιδρύει  τα  Αρσάκεια  Σχολεία

   Ο  Μιχαήλ  Τοσίτσας  ιδρύει  τα  Τοσίτσεια  Σχολεία  και  χρηματοδοτεί  την  λειτουργία  φοιτητικής  εστίας  στην  Κηφισιά  και  την  δωρεάν  στέγη  σε  φοιτητές  από  τα  Ιωάννινα

   Η  χήρα του  Μιχαήλ,  Ελένη  Τοσίτσα,  χρηματοδοτεί  το  Αρχαιολογικό  Μουσείο  Αθηνών

   Ο  Γεώργιος  Αβέρωφ ιδρύει  την  Σχολή  Ευελπίδων, το  Καλλιμάρμαρο Παναθηναικό  Στάδιο, τις  επανορθωτικές  φυλακές  Αβέρωφ, την  Γεωργική  Σχολή  στη  Λάρισα, τους  αδριάντες  του  Ρήγα  Φεραίου  και  του  Γρηγορίου  Ε΄ στα  Προπύλαια του  Πανεπιστημίου, έκανε  την  ναυπήγηση  του  θωρηκτού  Αβέρωφ

Ο  Γεώργιος  Αβέρωφ, μαζί  με  τον  Νικόλαο  Στουρνάρη  και  τον  Μιχαήλ  Τοσίτσα, οι  τρείς  αυτοί  Μετσοβίτες  Ευεργέτες  ιδρύουν  το  Εθνικό  Μετσόβιο  Πολυτεχνείο

   Ο  Λυσίμαχος  Καυταντζόγλου, γιός  του  αρχιτέκτονα  Λύσανδρου, ιδρύει  το  Καυταντζόγλειο  Στάδιο  στη  Θεσσαλονίκη

   Ο  Κωνσταντίνος  Ζάππας, ως  εκτελεστής  του  κληροδοτήματος  που  άφησε  ο  εξάδελφός  του  Ευαγγέλης  Ζάππας, κτίζει  το  Ζάππειο  Μέγαρο

   Με  συνεισφορές  όλων  των  Βλάχων  Ευεργετών  ιδρύθηκε  το  Οφθαλμιατρείο  Αθηνών

   Η  συμμετοχή  των  Βλάχων  Ευεργετών, ατομική, συλλογική  ή  μέσω  των  Ιδρυμάτων  τους  στο  Εθνικό  γίγνεσθαι  είναι  μεγάλη. Γνωστή  είναι  η  προσφορά  του  «Μπάγκειου» Ιδρύματος, του   «Καυταντζόγλειου» Ιδρύματος  και  του  Ιδρύματος «Τοσίτσα-Αβέρωφ».

Οι  Μεγάλοι  αυτοί  ευεργέτες  είναι  παραδειγματικοί  εκφραστές  του  νεωτερικού  ευεργετισμού     που  αποτέλεσε  κεντρικό  εργαλείο  στη  διαμόρφωση  του  Νεοελληνικού  κράτους.

   Κυρίες  και  κύριοι,

   Είναι  προφανές  ότι  ο  ευεργετισμός  είναι  ιστορικό  φαινόμενο  και  παραμένει  διαρκώς  επίκαιρος. Ως  κοινωνική  ανάγκη  και  ως  τρόπος  κοινωνικής  αλληλεγγύης.

   Οι  Βλάχοι  Ευεργέτες  έδειξαν  ότι  η  ευεργεσία  δεν  είναι  υποχρέωση. Είναι  πράξη  προσωπικής  πραγμάτωσης, ιστορικής  συνειδητότητας  και  κοινωνικής  επίγνωσης. Είναι  δηλαδή  ένας  σημαντικός  παράγοντας  που  εγγυάται  την  ιστορική  συνέχεια  των  λαών.

                    Ομιλία  στην  8η  Συνδιάσκεψη  της  Παγκόσμιας  Βλαχικής  Αμφικτυονίας

                       Ζάππειο  Μέγαρο, Σάββατο  12  Οκτωβρίου  2019

          Β Ι Β Λ Ι Ο Γ Ρ Α Φ Ι Α

  • ΚΩΝ/ΝΟΥ & ΣΠΥΡΟΥ  ΒΟΒΟΛΙΝΗ, Μέγα  Ελληνικόν , Βιογραφικόν  Λεξικόν, Αθήνα , 1962
  • Ν.Ι. ΜΕΡΤΖΟΣ, Η  Βλαχόφωνη  Ρωμιοσύνη, Εταιρεία  Μακεδονικών  Σπουδών, Θεσσαλονίκη , 2011
  • ΝΙΚΟΣ ΣΒΟΡΩΝΟΣ, Το  Ελληνικό  Έθνος- Γένεση  και  διαμόρφωση  του  Νέου  Ελληνισμού, Αθήνα, 2004
  • ΜΑΤΟΥΛΑ  ΤΟΜΑΡΑ-ΣΙΔΕΡΗ, Ευεργετισμός  και  Νεοελληνική  πραγματικότητα, Αθήνα , 2016

Συνδιάσκεψη Παγκόσμιας Βλάχικης Αμφικτιονίας

ΔΕΛΤΙΟ  ΤΥΠΟΥ  8η   Συνδιάσκεψης

της   ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΒΛΑΧΙΚΗΣ ΑΜΦΙΚΤΙΟΝΙΑΣ στο  Ζάππειο  Μέγαρο   12  & 13  Οκτωβρίου 2019 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 

Σάββατο  12 Οκτωβρίου 2019

18:00  Εγκαίνια  Έκθεσης του Ιδρύματος  «Από  την  ζωή  των  Βλάχων  στα  1900»   η  οποία   βασίζεται  στο  βιβλίο  του  αείμνηστου  Αστέριου  Κουκούδη.

18:20  Χαιρετισμοί  Επισήμων

18:30  Χαιρετισμοί και Τοποθετήσεις  Αντιπροσωπειών  Συλλόγων-Μελών   Εξωτερικού  της   Παγκόσμιας Βλαχικής   Αμφικτιονίας

19:00   Μιχάλης  Μαγειρίας,  Πρόεδρος  της  Π.Β.Α.  και της  Π.Ο.ΠΣ.Β   με  θέμα  «Παγκόσμια  Βλαχική  Αμφικτιονία, το  παρόν  και  το  μέλλον   στον  21ο αιώνα»

19:30   Ματούλα Τομαρά – Σιδέρη,  Καθηγήτρια  Ιστορικής Δημογραφίας, Διασποράς και Ευεργετισμού Παντείου Πανεπιστημίου με θέμα «Η συμβολή των Βλάχων Ευεργετών στην ανάπτυξη της Ελλάδος» 

20:00   Άγγελος  Συρίγος,  Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής, Βουλευτής Α΄ Αθηνών Ν.Δ με θέμα «Το ανήκειν στο ελληνικό έθνος»

Κυριακή  13  Οκτωβρίου  2019

10:30       Παρουσίαση  παραδοσιακών  φορεσιών  των  Βλάχων  από  διάφορες  περιοχές  από  μέλη  Συλλόγων – Μελών  της  Π.Ο.Π.Σ.Β

12:00       Μουσικά  ακούσματα  και  χοροί  των  Βλάχων

Παράλληλα  στον  χώρο    θα  λειτουργεί  η  Έκθεση  «Από  την  ζωή  των  Βλάχων  στα  1900»  Ευγενική παραχώρηση του Ιδρύματος  Ε. Αβέρωφ

“Ανοιχτοί Ορίζοντες”

Συνέντευξη της Καθηγήτριας και Προέδρου της Ε.ΜΕ.ΔΙΑ. Ματούλας Τομαρά – Σιδέρη στην εκπομπή “Ανοιχτές σελίδες” του περιφερειακού τηλεοπτικού σταθμού ΑΧΕΛΩΟΣ, που επιμελείται ο δημοσιογράφος Αχιλλέας Παπαδιονυσίου.

Κατάλογος Ιστορικού Αρχείου Ελληνικής Κοινότητας Καΐρου

Η ψηφιακή βιβλιοθήκη ΑΝΕΜΗ ανήρτησε τον Καταλόγο του Ιστορικού Αρχείου της Ελληνικής Κοινότητας Καΐρου, για το οποίο ευχαριστεί την συγγραφέα / Καθηγήτρια Ματούλα Τομαρά-Σιδέρη και την Ελληνική Κοινότητα Καίρου και ιδιαίτερα τον Πρόεδρό της κ.   Χρήστο Καβαλή.

Ψηφιακό αντίγραφο του Καταλόγου, εδώ.

Πολιτιστικός Κύκλος των Φίλων της Ελλάδας στην Βασιλεία, Ελβετία

Μία εξαιρετική περίπτωση συνδυασμένης προσπάθειας της Ελληνικής διασποράς και των φίλων της Ελλάδας για την ανάδειξη του Ελληνικού πολιτισμού και διακεκριμένων Ελλήνων εκπροσώπων της Επιστήμης και της Τέχνης αποτελεί ο “Πολιτιστικός Κύκλος των Φίλων της Ελλάδας στην Βασιλεία “ (Ελβετία).
Εικονογράφηση αυτής της γόνιμης προσπάθειας αποτελεί το έργο του Πολιτιστικού Κύκλου στο χρονικό διάστημα 1992-2019.

Συνέντευξη της καθηγήτριας Παντείου Πανεπιστημίου και Προέδρου της Ε.Μ.Ε.ΔΙΑ. Ματούλας Τομαρά – Σιδέρη στην αιγυπτιακή εφημερίδα Al-Akhbar.

Ακολουθεί η συνέντευξη στα Αραβικά και στα Ελληνικά.

المستقبل يحمل الأفضل لعلاقات القاهرة وأثينا في ظل اهتمام القيادة السياسية

قضت الدكتورة ماتولا تومارا أستاذ العلوم السياسية بجامعة بانديون للعلوم السياسية بأثينا معظم حياتها الأكاديمية تبحث في الروابط الشعبية بين مصر واليونان، وحصلت علي الدكتوراه في قضايا متعلقة بدور الجاليات الأجنبية في مصر خلال المائة عام الماضية، كما أصدرت عدة كتب وأبحاث عن قضايا الشرق الأوسط والتاريخ الحديث أهمها كتاب »دور الجالية اليونانية في مصر في القرن العشرين »‬، ولذلك كان من المهم لقاء الدكتورة ماتولا خلال زيارتها للقاهرة لإلقاء محاضرتين في جامعتي القاهرة والأزهر، وخلال الحوار أكدت أن مستقبل علاقات مصر واليونان إيجابي في ظل الاهتمام من القيادة السياسية للبلدين، وكذلك الروابط التاريخية المستمرة حتي الآن بين شعبي البلدين.. وإلي نص الحوار:

ما الأنشطة التي قمت بها خلال زيارتك إلي مصر؟
– أعمل أستاذة جامعية في جامعة باندون في اليونان وأدرس مادة عن تاريخ الجالية اليونانية في مصر، كما لدي طلاب مصريون في اليونان، قمت بعقد ندوتين للطلاب في جامعتي الأزهر والقاهرة وعنوانها دراسة تاريخية للجالية اليونانية منذ عهد محمد علي وحتي جمال عبدالناصر وما قامت به الجالية في مصر بالعصر الحديث، ولا شك أن في هذه الفترة اعضاء الجالية اليونانية أحبوا مصر واعتبروها وطنهم وساهموا في تنمية الاقتصاد المصري خاصة في مجال زراعة وصناعة القطن، ومجال البنوك وشركات التأمين وإجمالا ساهموا في تحديث مصر، ومن الطبيعي بعدما أحب اليونانيون مصر أن يحبهم ويرحب بهم المصريون، ورغم رحيل معظم الجالية اليونانية في عهد عبدالناصر إلا أن بعض العلامات الثقافية اليونانية مازالت حاضرة في مصر مثل محطة كوتسيكا في حلوان ومنطقة جناكليس قرب الإسكندرية ومنطقة جليم التي ذكرها المغني الشهير عمرو دياب، وتذكر تلك الروابط التاريخية يساهم في تقوية العلاقات بين مصر واليونان.
ما عدد الجالية اليونانية حالياً وما تأثيرها في دعم علاقات البلدين؟
– عدد أفراد الجالية اليونانية في القاهرة تحديداً 500 شخص حالياً بعدما كانوا حوالي 150 ألف شخص في بداية عهد عبدالناصر وهاجروا حينها باستثناء مجموعة صغيرة، والجيل الثاني والثالث من المهاجرين لمصر استمر في دعمه لعلاقات القاهرة وأثينا، والجالية اليونانية بالمقارنة بالجاليات الأجنبية الأخري في مصر كان لها خصوصية وارتباط خاص بالشعب المصري، ولعبوا دورا في العديد من الهيئات الحكومية منذ عهد محمد علي كما أن اليوناني في الحارة والشارع كان علي علاقة قريبة من الشعب المصري أكثر من أي جالية أخري، وقد تطور ذلك لما نشهده الآن بأن أفراد الجالية اليونانية حين عادوا لليونان مازالوا يتحدثون اللغة العربية، وكثير من المثقفين اليونانيين عاشوا وولدوا في مصر مثل تسيركاس المولود في عابدين بالقاهرة، والشاعر الكبير كفافيس وأشعاره عن مصر وهو مدفون في الإسكندرية.
خلال السنوات الأخيرة تم تنظيم فعاليات كثيرة لجاليات مصر واليونان وقبرص.. ما صدي تلك الفعاليات في زيادة التقارب الشعبي وتدعيم العلاقات علي كافة المستويات؟
– أعتقد أنها خطوة إيجابية وهامة وإذا تم ذلك بخطوات واعية ومنظمة نحو التنمية والاستثمار سيكون له مردود إيجابي علي الدول الثلاث، ولدي أمل كبير أن يعود اليونانيون للاستثمار في مصر وأنا أعلم ان هناك بعض المصانع لمستثمرين يونانيين لكن من المطلوب زيادة عددها، وهناك جالية مصرية كبيرة في اليونان وبدأوا يشكلون تجمعات حالياً، ومن الإيجابي فتح أقسام للغة اليونانية في الجامعات المصرية، وبالتالي المستقبل يحمل الأفضل لعلاقات مصر واليونان، وأملنا أن تستكمل تلك الجهود من الدول الثلاث.
هل الاهتمام من جانب قادة مصر واليونان وقبرص خطوة تأخرت كثيراً لتدعيم علاقات الدول الثلاث علي كافة المستويات؟
– علي الأقل لقد بدأت تلك الجهود وإن كانت متأخرة ونأمل ان تستمر بخطوات منظمة ومستديمة حتي علي الأقل يعوضوا ما تم فقده من وقت لم يكن فيه اهتمام بتعزيز العلاقات.
ما الدور الذي تقوم به اليونان داخل الاتحاد الأوروبي لصالح مصر في مواجهة الانتقادات التي تتردد من حين لآخر؟
– اليونان دائما إلي جانب مصر وهي جسر للقاهرة إلي الاتحاد الأوروبي، والتجمع الثلاثي لليونان وقبرص مع مصر هو نوع من أنواع الدفاع ضد الانتقادات المحزنة عن مصر وهذا إعادة لما كان اليونانيون يؤكدونه دائما أن مصر وطنهم الثاني ولا يتخلون عنه، وكذلك المصريون في اليونان يشعرون بأنها بلدهم وهناك تجمعات كبيرة لهم في أحياء أثينا، وعلي المستوي الأكاديمي حالياً نفتح جامعاتنا للطلبة المصريين سواء للحصول علي البكالوريوس أو الدراسات العليا، والآن هناك تعاون بين جامعة بانديون – الوحيدة المتخصصة في العلوم السياسية والاقتصادية في اليونان – مع جامعتي الأزهر والقاهرة ونأمل أن يمتد التعاون قريباً إلي جامعتي الإسكندرية والمنصورة، ولم أرصد أية مشكلات في مجال التعاون الأكاديمي.
البعض يري أن آلية التعاون الثلاثي بين مصر واليونان وقبرص رد علي استفزازات تركيا.. ما تعليقك؟
– بشكل عام التعاون الثلاثي ليس ضد تركيا وعلي أنقرة أن تفهم ذلك وتتفهم التعاون في شرق المتوسط، وربما يهديء هذا التعاون من التصرفات التركية او ما يمكن تسميته الاخفاقات التركية في علاقاتها مع جيرانها.
باعتبارك خبيرة في تواريخ الشعوب.. كيف تفسرين التقارب بين شعبي مصر واليونان في مقابل التنافر بين شعبي مصر وتركيا رغم اشتراكهما في الدين الاسلامي والتاريخ والعديد من القواسم المشتركة؟
– الشعب اليوناني دائما يقبل بالآخر لإيمانه بالديمقراطية والحرية وحالياً يتم بناء مسجد كبير في العاصمة أثينا، أما الشخصية التركية فهي أكثر غلظة وقسوة في التعامل، والمشكلة نابعة من الجهة التركية وليس من الجانب اليوناني أو المصري.
ما رؤيتك لمستقبل علاقات البلدين سياسياً وشعبياً؟
– علي المستوي السياسي البلدان يسيران بخطي إيجابية وعلي المستوي الإنساني لم تنقطع الصداقة بين الشعبين ولن تنفصل أبداً.

Συνέντευξη στην Αιγυπτιακή εφημερίδα AlAkhbar, Παρασκευή, 03-05-2019

Η Δρ Mατούλα Τομαρά-Σιδέρη και καθηγήτρια στο Πάντειο Πανεπιστήμιο,  κατά την επίσκεψή της στο Κάιρο, προκειμένου να δώσει δύο διαλέξεις στο Cairo University και στο Al-Azhar University,  μέσω του σημερινού διαλόγου μας επιβεβαιώνει ότι παρά τις περιπέτειες και τα τραύματα της ιστορίας, ο αλληλοσεβασμός και η φιλία των δύο λαών παραμένει πάντα ζωντανή και όλο ισχυροποιείται.

Τι ενέργειες κάνατε κατά την επίσκεψή σας στην Αίγυπτο;

– Ήλθα να δώσω δυο διαλέξεις στα πανεπιστήμια Al-Azhar και Cairo University. Τα τελευταία 25 χρόνια μελετώ την ιστορία της ελληνικής παροικίας στην Αίγυπτο, από τη εποχή του Μωχάμετ Άλη και του Νάσσερ . Πρόκειται για την παρουσία και την συνολική δραστηριότητα της Ελληνικής παροικίας στη σύγχρονη Αίγυπτο. Στο Πάντειο πανεπιστήμιο διδάσκω το μάθημα αυτό, έχω μάλιστα και Αιγύπτιους φοιτητές που το παρακολουθούν με μεγάλο ενδιαφέρον σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο. Εδώ στην Αίγυπτο έχω προτείνει δυο σεμινάρια για τους φοιτητές στο Al-Azhar και στο Cairo university με τίτλο “ιστορική μελέτη της ελληνικής παροικίας από την εποχή του Mωχάμετ Άλη μέχρι την εποχή του Γκαμάλ Αμπντέλ Νάσσερ και την οριστική τους απομάκρυνση από την Αίγυπτο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κατά την περίοδο αυτή, τα μέλη της ελληνικής παροικίας αγάπησαν την Αίγυπτο, την θεώρησαν σαν δεύτερη πατρίδα τους, συνέβαλαν μάλιστα στην ανάπτυξη της αιγυπτιακής οικονομίας την εποχή εκείνη, ιδίως στον τομέα της γεωργίας και της βιομηχανίας βάμβακος και στον τομέα των τραπεζών και των ασφαλιστικών εταιρειών.

Η Αίγυπτος του 19ου αιώνα ευνόησε την Ελληνική διασπορά προσφέροντάς της απλόχερα το γόνιμο έδαφός της για να αναπτύξει εντυπωσιακή δραστηριότητα. Αλλά και η Ελληνική παροικία ανταπέδωσε ευγνώμονα την φιλοξενία. Αγάπησε την Αίγυπτο, την ομόρφυνε περισσότερο, με την καινοτόμο οικονομική της λειτουργία την έκανε να πλουτίσει και εν τέλει συνέβαλε ουσιαστικά στον εκσυγχρονισμό της χώρας. Οι έλληνες αγαπούν την Αίγυπτο και μετά τον επαναπατρισμό του μεγαλύτερου μέρους της ελληνικής  παροικίας στην Ελλάδα, ιδίως μετά την εποχή του Νάσερ, μιλούν ακόμα την Αραβική γλώσσα ενώ υπάρχει μεγάλος πολιτιστικός διάλογος ανάμεσα στους δυο λαούς. Ακόμη και σήμερα υπάρχουν πολλά που μαρτυρούν το πέρασμά τους από την Αίγυπτο, όπως ο σταθμός του τρένου COZZIKA στη γραμμή El Marg- Helwan, η περιοχή Τσανακλή  μεταξύ Αλεξάνδρειας και Καίρου, η στάση Glymenopoulo στην Αλεξάνδρεια καθώς και η Glymenopoulo beach. Μάλιστα, είναι τόσο αγαπητή αυτή η περιοχή στην Αλεξάνδρεια που το 1992 γυρίστηκε από τον Αιγύπτιο σκηνοθέτη Khairy Beshara η κινηματογραφική ταινία “ice cream in Glym”. ‘Oλα αυτά μαρτυρούν τους ιστορικούς δεσμούς που υπήρχαν μεταξύ των δύο λαών και παράλληλα συμβάλουν στην ενίσχυση των σχέσεων μεταξύ της Αιγύπτου και της Ελλάδας.

Πόσα μέλη αριθμεί σήμερα η ελληνική κοινότητα Καίρου και ποιος ο ρόλος της στη στήριξη και συνέχιση των σχέσεων των 2 χωρών;

– Σήμερα ο αριθμός των μελών της ελληνικής κοινότητας στο Κάιρο δεν ξεπερνά τα 500 άτομα, ενώ ήταν αρκετές χιλιάδες πριν από τον Νάσσερ. Στη συνέχεια επέστρεψαν στην Ελλάδα , στην Κύπρο ή κατευθύνθηκαν σε άλλες χώρες της Αφρικής , στην Βόρεια και Νότια Αμερική, στην Ευρώπη καθώς και στην Αυστραλία. Όσοι παρέμειναν, οι επόμενες δηλαδή γενιές των Ελλήνων, συνεχίζουν να στηρίζουν τις σχέσεις Καΐρου και Αθήνας. Η ελληνική κοινότητα, σε σύγκριση με τις άλλες ξένες κοινότητες που υπήρχαν,  συνεχίζει να εργάζεται σε αυτή την κατεύθυνση ως σήμερα.

Ποιος  ο ρόλος της Ελλάδας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπέρ της Αιγύπτου, ενόψει των τελευταίων επικρίσεων;

– Η Ελλάδα ρέπει πάντα προς την πλευρά της Αιγύπτου, είναι μια γέφυρα  για το Κάιρο προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η τριμερής συμφωνία της Ελλάδας και Κύπρου με την Αίγυπτο είναι ένα είδος άμυνας έναντι της κριτικής  σχετικά με την Αίγυπτο και μια εκ νέου απόδειξη ότι οι Έλληνες πάντα θεωρούσαν την Αίγυπτο μια δεύτερη πατρίδα, όπως και οι Αιγύπτιοι στην Ελλάδα αισθάνονται  το ίδιο. Σήμερα υπάρχουν πολλοί Αιγύπτιοι φοιτητές που σπουδάζουν στα ελληνικά πανεπιστήμια, ενώ τώρα υπάρχει συνεργασία μεταξύ του Παντείου Πανεπιστημίου – του μοναδικού ειδικευμένου στην πολιτική επιστήμη  – με το Al-Azhar και το Cairo University . Ελπίζουμε ότι η συνεργασία  θα επεκταθεί σύντομα και με άλλα πανεπιστήμια της Αιγύπτου όπως είναι το Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας και της Μανσούρας. Ποτέ δεν ανέκυψαν προβλήματα στον τομέα της ακαδημαϊκής συνεργασίας.

Ορισμένοι πιστεύουν ότι ο μηχανισμός της τριμερούς συνεργασίας μεταξύ της Αιγύπτου,  Ελλάδας και της Κύπρου είναι μια απάντηση στα επικριτικά σχόλια της Τουρκίας. Ποιο είναι το δικό σας σχόλιο;

– Σε γενικές γραμμές η τριμερής συνεργασία δεν είναι εναντίον της Τουρκίας και η Άγκυρα θα πρέπει να κατανοήσει ότι η συνεργασία των χωρών στην Ανατολική Μεσόγειο, ίσως και η διευκόλυνση της συνεργασίας αυτής με τις τουρκικές ενέργειες  θα μπορούσε να απομακρύνει τις τουρκικό αποτυχίες στις σχέσεις της με τους γείτονές της.

Ως ειδικός, σε θέματα διεθνών σχέσεων πώς εξηγείτε την καλή προαίρεση και το θετικό κλίμα συνεργασίας ανάμεσα στην Αίγυπτο και την Ελλάδα, σε αντίθεση με εκείνα ανάμεσα στην Αίγυπτο και την Τουρκία, παρότι διατηρούν κοινά στοιχεία, όπως ,για παράδειγμα , η ισλαμική παράδοση/θρησκεία, η ιστορία και άλλα;

– οι Έλληνες δέχονται πάντα τον Άλλο για την πίστη του, πιστεύουν  στη δημοκρατία και την ελευθερία. Σήμερα κατασκευάζεται ένα μεγάλο τζαμί στην πρωτεύουσα της Αθήνας κλπ. Το πρόβλημα προέρχεται από την τουρκική πλευρά που αντιμετωπίζει τα πάντα με μεγαλύτερη αυστηρότητα, ενίοτε σκληρότητα και μικρότερη ανοχή, και όχι από τους Έλληνες ή την αιγυπτιακή πλευρά.

Ποιο είναι το πολιτικό και λαϊκό όραμά σας για το μέλλον των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών;

– Σε πολιτικό επίπεδο, οι δυο χώρες κινούνται θετικά και σε ανθρωπιστικό επίπεδο, η φιλία μεταξύ των δύο λαών δεν έχει σταματήσει και δεν θα σταματήσει ποτέ.